Watykan: sprawiedliwość w białych rękawiczkach
Watykańska Dykasteria Nauki Wiary ogłosiła powołanie pięcioosobowego składu sędziowskiego do kanonicznego postępowania wobec o. Marko Ivana Rupnika. Według oficjalnego komunikatu, bezstronność procedury mają zapewnić księża oraz kobiety, którzy nie są powiązani ani z dykasterią, ani z kurią, a ich obecność ma być gwarancją autonomii i niezależności całego procesu.
Marko Ivan Rupnik, słoweński jezuita, przez lata funkcjonował jako znany i ceniony twórca mozaik, ciesząc się statusem autorytetu artystycznego i duchowego. Ten wizerunek zaczął się rozpadać, gdy 20 kobiet – głównie zakonnic – przedstawiło zarzuty dotyczące nadużyć oraz form przemocy psychicznej.
Jak relacjonowały poszkodowane, działania te miały być usprawiedliwiane rzekomym „mistycznym doświadczeniem”, pod którego osłoną Rupnik wymuszał kontakty o charakterze intymnym.
W lutym 2024 roku dwie byłe zakonnice zdecydowały się na publiczne wystąpienie, opisując swoje doświadczenia oraz skalę krzywd. Wskazały przy tym, że pierwsze zgłoszenia kierowały już w latach 90., jednak ich relacje zostały zignorowane i zlekceważone.
Co szczególnie wymowne, Towarzystwo Jezusowe przeprowadziło dochodzenie kanoniczne, które potwierdziło wiarygodność zarzutów, a mimo to przez wiele lat nie było możliwości formalnego osądzenia Rupnika. Powodem okazały się przepisy prawa kościelnego.
W prawie kanonicznym czyny duchownych wobec dorosłych osób ulegają przedawnieniu po 20 latach. W tej sprawie oznaczało to faktyczną barierę nie do przejścia – aż do momentu, gdy papież Franciszek zdecydował się osobiście znieść przedawnienie, otwierając drogę do rozpoczęcia procesu.
Absurd polega na tym, że system przez dekady wiedział, system potwierdził wiarygodność relacji, a mimo to system nie działał, bo zabrakło odpowiedniego podpisu we właściwym momencie. Teraz ma działać – w składzie, który z dumą ogłasza się jako „niezależny”.
W świecie, w którym instytucja sama ustala zasady, sama je zawiesza i sama ocenia własne zaniedbania, słowo „sprawiedliwość” zaczyna brzmieć jak pojęcie czysto dekoracyjne.
